Controleer je borsten: zo herken je signalen van borstkanker op tijd

Zelfonderzoek van je borsten: waarom?

Borstkanker kan veranderingen in de borsten veroorzaken die je via zelfonderzoek kunt opmerken. Hoe vroeger de ziekte wordt vastgesteld, hoe groter de kans op een goede prognose, zeker als de kanker zich nog niet heeft verspreid.

Een mammografie - een röntgenonderzoek van de borsten - kan tumoren zichtbaar maken die nog te klein zijn om te voelen. Toch kunnen afwijkingen soms onopgemerkt blijven. Daarom is het belangrijk om een mammografie aan te vullen met zelfonderzoek.

Mammografie en zelfonderzoek zijn twee belangrijke manieren om borstkanker zo vroeg mogelijk op te sporen.

Hoe onderzoek ik mijn borsten?

Als je nog menstrueert, is het beste moment om je borsten te onderzoeken vlak na je menstruatie. Dan zijn ze het zachtst.

STAP 1: Ga met ontbloot bovenlichaam voor de spiegel staan.

Steek je armen omhoog en kijk wat er met je borsten gebeurt:

• Hebben ze hun gebruikelijke vorm?
• Heeft de huid haar normale kleur?
• Zien de tepels er normaal uit en bewegen ze op natuurlijke wijze mee wanneer je je armen optilt?
• Zijn er kuiltjes, inkepingen of andere veranderingen zichtbaar?

STAP 2: Ga staan en tast je borsten af. Dit gaat het makkelijkst onder de douche wanneer je huid ingezeept is.

• Leg je linkerhand achter je hoofd en onderzoek met je rechterhand je linkerborst.
• Beweeg met gestrekte vingers in kleine, cirkelvormige bewegingen over de borst en oefen daarbij lichte druk uit.
• Begin bij de tepel en werk geleidelijk naar buiten toe tot je de hele borst hebt onderzocht. Eindig bij de oksel.
• Herhaal dit voor de andere borst: rechterhand achter je hoofd, linkerhand om je rechterborst te onderzoeken.

Waar moet ik op letten?

Let vooral op veranderingen zoals:

• Een nieuw knobbeltje in de borst
• Een inkeping of kuiltje in de huid
• Een verandering van de huidstructuur, bijvoorbeeld grotere of zichtbaardere poriën
• Een wondje dat niet geneest
• Vocht uit de tepel, zoals bloederig, helder of bruinachtig vocht

Hoe voelen normale borsten aan?

Alle borsten zijn een beetje oneffen en knobbelig. Door ze regelmatig te onderzoeken, leer je wat voor jou normaal is. Tijdens de menstruatiecyclus kunnen de borsten veranderen: in de week vóór de menstruatie voelen ze vaak het knobbeligst aan. Ook lichte pijn of gevoeligheid komt voor. Dit is meestal hormonaal bepaald en geen symptoom van kanker.

Rond de leeftijd van 50 jaar neemt het klierweefsel af. Daardoor voelen de borsten vaak zachter aan en worden ze gemakkelijker te onderzoeken.

Hoe vaak moet ik mijn borsten zelf controleren?

Onderzoek je borsten één keer per maand. Kies een vast moment, bijvoorbeeld aan het einde van de maand. Als je menstrueert, doe je dit het best vlak na je menstruatie. Dan zijn de borsten het zachtst en het minst knobbelig.

Wat moet ik doen als ik een verandering ontdek?

Merk je een verandering op, neem dan contact op met een arts om dit te laten onderzoeken. In veel gevallen gaat het niet om borstkanker, maar het is belangrijk om zekerheid te krijgen en eventuele zorgen weg te nemen.

Hoe vaak komt borstkanker voor?

1 op de 9 vrouwen onder de 75 jaar krijgt borstkanker. Van hen overleeft 8 op de 10 de ziekte. Hoe vroeger de diagnose, hoe beter de prognose.

Moet ik mijn borsten onderzoeken, ook al heb ik een mammografie gehad?

Ja. Mammografie en zelfonderzoek vullen elkaar aan. 1 op de 10 tumoren wordt niet op een röntgenfoto gezien, maar wel ontdekt via zelfonderzoek.

Beide methoden blijven dus essentieel voor een vroege opsporing.

Hoe kan Doktr je helpen?

Via de Doktr-app spreek je snel, zonder afspraak, via video met een erkende huisarts als je een verandering in je borst opmerkt. Je krijgt professioneel advies en hoort of verder onderzoek nodig is, zoals een mammografie of een afspraak bij een specialist.

Krijg snel hulp in de Doktr-app