Angst en bezorgdheid monden vaak uit in boosheid of irritatie. Dat wordt nog duidelijker in periodes van stress. Kleine prikkels kunnen dan sneller een sterke emotionele reactie uitlokken.
Het is niet ongewoon dat je lontje korter wordt wanneer je angst of stress ervaart. Psycholoog Anna Bennich legt uit hoe dat komt. Boosheid is vaak een secundaire emotie. Ze ontstaat als reactie op iets wat je eerst voelt, nog vóór de boosheid naar boven komt. Omdat dit proces meestal razendsnel verloopt, merken we vaak alleen de boosheid op en niet de emotie die eraan voorafging.
Gevoelens zoals angst, onzekerheid, gekwetstheid of schaamte kunnen deze ‘boze soldaat’ activeren. Boosheid heeft dan als functie om ons te beschermen en ons weerbaarder te maken tegenover wat we als bedreigend ervaren.
Wanneer angst overheerst en we ons machteloos voelen, kan boosheid een manier zijn om opnieuw een gevoel van controle te ervaren. Als we sterke onrust voelen, proberen we die spanning of angst te verminderen. Reageren of actie ondernemen kan tijdelijk verlichting geven, omdat het ons het gevoel geeft dat we weer grip hebben op de situatie.
Dat gevoel van controle is echter vaak van korte duur. Op langere termijn kan deze reactie er zelfs toe leiden dat de boosheid toeneemt in plaats van afneemt, omdat de onderliggende angst niet wordt aangepakt.
Niet iedereen reageert op dezelfde manier op angst en spanning.
Beide reacties zijn manieren om met dezelfde onderliggende emoties om te gaan, maar ze leiden niet altijd tot een duurzame oplossing.
De sleutel ligt in het herkennen van de gevoelens achter je boosheid. Door even stil te staan, rustig te ademen en te benoemen wat je écht voelt, creëer je ruimte om anders te reageren. Ook praten met iemand kan helpen. Zo krijgt boosheid minder grip en ontstaat er meer rust.
Dit helpt ook in de omgang met anderen: een onverwacht felle reactie komt vaak voort uit angst of spanning. Dat besef maakt het makkelijker om zulke reacties te begrijpen en er rustiger op te reageren.
Wil je beter leren omgaan met stress, angst of emoties zoals boosheid? Via de Doktr-app spreek je snel en discreet met een erkende psycholoog via video. Zo krijg je professioneel advies en ondersteuning, wanneer jij die nodig hebt.
De huisartsen via de Doktr-app kunnen alleen hulp bieden bij primaire medische of psychologische vragen die geen spoedeisende hulp of ziekenhuisopname vereisen. Indien je een dringende ziekenhuisopname nodig hebt, bel dan naar 112.
